Ur termalak, talasoterapia eta bainuetxeak Euskal Herrian: gida osoa

Ozeanoaren eta Pirinioen artean, Euskal Herriak bi mende baino gehiago daramatza urarekin norbera zaintzeko artea lantzen: ur termala barnealdean, itsasoko ura kostaldean, eta, Hegoaldean, historiaz betetako bainuetxe handiak. Hona hemen ikuspegi osoa.

Kanbo, Iparraldeko estazio termala

Kanbo da Iparraldeko estazio termal bakarra (station thermale). Haren Art déco bainuetxe termalak 12 hektareako parke batean daude, Errobi ibaiaren ertzean.

• Ura 22 °C-ko tenperaturan ateratzen da. Ur sulfuratua da, eta sulfatoak, kaltzioa eta magnesioa ditu, baita oligoelementuak ere, hala nola kobrea eta zinka.
• Indikazioak: erreumatologia, arnasbideak, bularreko minbiziaren ondorioak eta tinnitusa (belarrietako burrunba).
• Tratamendu termal klasikoak (cure) 18 egun irauten du. Medikuak aginduta, Frantziako osasun-aseguruak (Assurance maladie) ordaintzen du (erreferentziazko tarifen %70, mediku termalen ordainsariei dagokienez).
• Bertan, 60 bat langile termal daude, baita erizainak, fisioterapeutak, dietistak eta kirol-entrenatzaileak ere, eta laguntza psikologikoa ere eskaintzen da.

Aprobetxatu Edmond Rostanden Villa Arnaga bisitatzeko.

Biarritz, itsas bainuetatik talasoterapiara

Istorioa XVIII. mendearen amaieran hasi zen, Biarritzeko arrantza-portu txikiak itsas bainuen zaleak erakarri zituenean. Bigarren Inperioan, Eugenia enperatrizak bere oporretako leku kuttuna bihurtu zuen, eta Napoleon III.ak jauregi bat eraikiarazi zuen bertan: Biarritz «hondartzen erregina eta erregeen hondartza» bihurtu zen.

Bertan, talasoterapia modernoa Louison Bobeten izenari lotuta dago. Hiru aldiz irabazi zuen Frantziako Tourra (1953, 1954, 1955), eta auto-istripu larri bat izan eta talasoterapiarekin sendatu ondoren, itsas klimaren eta itsasoko uraren onurez sinetsita geratu zen. Biarritzeko turismo bulegoaren arabera, haren zentroak martxan jarraitzen du oraindik.

Talasoterapia Iparraldeko kostaldean

Iparraldeko kostaldea Frantziako talasoterapia-eskualde nagusitzat aurkezten da. «Talasoterapia» hitza bera 1865ean asmatu zuen Joseph de la Bonnardière medikuak, eta René Quinton biologoak XIX. mendean frogatu zuen itsasoko urak eta giza plasmak antz handia dutela. Biarritzek bi zentro aitzindari hartu zituen: Institut Louison Bobet eta Thermes marins.

Printzipioa: itsasoko ura hamar bat metroko sakoneran ponpatzen da, itsaso zabalean, tratamendu kimikorik gabe, eta gero 35 eta 38 °C artean berotzen da, gorputzaren tenperaturatik hurbil.

Kostaldeko zentroak (Tourisme 64 erakundearen arabera):

Hiria	Zentroa
Biarritz	Thalmar; Sofitel
Angelu	Atlanthal
Donibane Lohizune	Thalazur; Grand Hôtel Thalasso & Spa
Hendaia	Relais Thalasso

Biarritzen eskaintzen diren tratamenduak: alga-bilgarriak, masajeak, edertasun-tratamenduak, ebakuntza baten ondoren sasoia berreskuratzea, estresaren aurkako programak. Hiriko spa zentroek masaje thailandiarrak, tratamendu ayurvedikoak, akupuntura edo ozeanoaren aurreko yoga ere eskaintzen dituzte.

Turismo bulegoak aipatzen dituen Biarritzeko spa zentroak: Sofitel Miramar Thalassa, Thalmar, Hôtel du Palais hoteleko Spa Impérial, Spa Nuxe eta Le Hammam.

La Perla, Donostian

Kontxa hondartzan, La Perlak Donostiako Belle Époque giroari eusten dio. Lehenago egurrezko bainuetxe bat zegoen bertan; 1912ko eraikin berria munduko ederrenetako bat zela esan zuen garai hartako prentsak.

Gaur egun talasoterapia-zentroa da: itsasoko uraren zirkuitua, igerileku eta dutxekin, badiaren aurreko jacuzzi panoramikoa, zentzumen-ibilbidea eta izotz-iturria. Egunero dago zabalik, 8:00etatik 22:00etara; zirkuiturako, kalkulatu 2 ordu inguru.

Hegoaldeko bainuetxe historikoak

Zestoa (Gipuzkoa)

Tradizioaren arabera, 1760 inguruan, San Millángo markesaren txakur hazteriadunak sendatu egin ziren ur beroko putzuetan bainatu ondoren: horrela aurkitu ziren Zestoako (Cestona) iturriak. Bainuetxea 1804an ireki zen, eta hari esker hasi zen turismoa eskualdean; Gran Hotel delakoa 1893an eraiki zen. 1983ko uholde handien ondoren, bainuetxea guztiz modernizatu zuten: gaur egun 130 logela, antzoki bat, lorategiak eta hidroterapia-instalazioak ditu.

Elgorriaga (Nafarroa)

Nafarroan, kondairak dioenez, jabe batzuk ohartu ziren beren abereek iturri beretik edaten zutela beti: ura aztertu, eta ohiz kanpoko mineralizazioa zuela ikusi zuten. 1919an onura publikokoak izendatu zituzten Elgorriagako urak, eta Alfontso XIII.a erregearen seme-alabek bisitatu zituzten. Bainuetxearen arabera, Europako ur gazienak (336 g/l) dira: gazitasun handiari esker, oso erraz flotatzen da.

Fitero (Nafarroa)

Nafarroaren hegoaldean, Fiteroko ur termalak Antzinarotik erabiltzen dira: Augustoren garaiko aztarnak daude bertan. 1157an, Gaztelako Antso III.a erregeak Fiteroko monasterioari eman zizkion. Bi bainuetxe daude elkarren ondoan. Alde batetik, bainu zaharrak (gaur egun Virrey Palafox bainuetxea): bertan jaio zen, 1600ean, Juan de Palafox, gero Mexikoko erregeorde eta artzapezpiku izango zena. Bestetik, bainu berriak, 1846an iturri berri bat aurkitu ondoren eraikiak; Gustavo Adolfo Bécquer poetaren izena daramate, poeta bertara joaten baitzen. 1909tik, biak Baños de Fitero sozietatean bilduta daude.

Gure aholkuak

• Tratamendu termal baterako, hitz egin lehenik zure medikuarekin: berak agintzen du.
• Talasoterapiarako, erreserbatu aldez aurretik, batez ere oporraldietan.
• Uztartu ibilaldi batekin: Errobi ibaiaren ertza Kanbon, itsasertzeko bidea kostaldean (ikus indarberritzeko natura).

Iturriak

• Chaîne thermale du Soleil — Kanboko bainuetxe termalak (frantsesez)
• Tourisme 64 — Talasoterapia Iparraldean (ingelesez)
• Biarritzeko turismo bulegoa — Talasoterapia eta ongizatea (frantsesez); Wikipedia (en) — Louison Bobet
• Turismo Euskadi — Zestoako bainuetxea (gaztelaniaz)
• Hotel Balneario Elgorriaga — Historia (gaztelaniaz)
• Balneario de Fitero — Historia (ingelesez)
• Eusko Jaurlaritza (Euskadi.eus) — La Perla, talasoterapia-zentroa (gaztelaniaz)

Ongi etorri!